درآمد سرانه عمومي نصف شد

عبدالناصر همتي، اخيرا در همايشي با عنوان »چشم‌انداز اقتصادي ايران« به کاهش قدرت خريد مردم اشاره کرد و از روند کاهنده آن خبر داد. رييس کل بانک مرکزي با اشاره به کاهش رفاه خانوارها، تأکيد کرد نبايد افت قدرت خريد مردم را صرفاً به تورم نسبت داد.به گفته وي، بخش مهمي از اين کاهش ناشي از افت درآمد واقعي سرانه است. او با استناد به شاخص درآمد ناخالص داخلي واقعي (GDI) اعلام کرد درآمد واقعي سرانه کشور بر پايه قيمت‌هاي ثابت سال 1400، از حدود 141 ميليون تومان در سال 1390 به حدود 75 ميليون تومان در سال 1403 کاهش يافته؛ موضوعي که به معناي تقريباً نصف شدن درآمد واقعي هر ايراني طي 13 سال و بازگشت سطح رفاه به دهه 1370 است.يک نگاه اجمالي به قدرت خريد طبقه کارگر و مزدبگيران هم نشان مي‌دهد اعلام همتي مبني بر کاهش چشمگير قدرت خريد نسبت به ابتداي سال 90 واقعي است. هر چند همتي در اين رابطه به بررسي شاخص درآمد ناخالص داخلي واقعي افراد و سرانه کشور پرداخت اما قدرت مزد هم مويد اين نکته است که در مقايسه با ابتداي دهه 90 به شکل چشمگيري از قدرت خريد کارگران و حقوق بگيران کشور به نحوي محسوس کاسته شده ات.در سال 1390 حداقل دستمزد معادل 330 هزار و 300 تومان بود. در آمن زمان اين رقم معادل 305 دلار يا 7.2 گرم طلاي 18 عيار بود. شوراي عالي کار، حقوق پايه ماهانه را در حالي به 16 ميليون و 625 هزار تومان افزايش داد که در سال 1404 حقوق پايه ماهانه 10 ميليون و 390 هزار تومان بود. در روز 26 اسفند ماه 1404 حداقل دستمزد مصوب براي 1405 معادل 116 دلار بود. حال آن‌که در حداقل دستمزد 1404 در بهمن ماه 84 دلار ارزش داشت. اين افزايش اما تا ميانه ارديبهشت امسال هم دوام نياورد زيرا نرخ هر دلار آمريکا به شکل محسوسي افزايش يافت و در مقاطعي حتي به 190 هزار تومان رسيد تا حداقل مزد معادل 87.5 دلار باشد. بدون ترديد مهم‌ترين عامل اين تغيير وضعيت، کاهش قدرت خريد و درآمد واقعي مردم، تضعيف پي در پي ارزش پول ملي بود. در سال 90 قيمت هر دلار حدود هزار تومان بود.حداقل دستمزد براساس ارزش طلا هم در اين مدت به شدت کاهش يافته است. در روز 26 فروردين و دو روز بعد تصويب مزد 1405 هر گرم طلاي 18 عيار 16 ميليون و 400 هزار تومان بود، که معادل ارزش حداقل حقوق پايه را به اندکي بيش از يک گرم طلا مي‌رساند. هر گرم طلاي 18 عيار در سال جاري تا 21 ميليون تومان هم افزايش يافت که بر اين اساس، حداقل حقوق پايه تقريبا 0.8 گرم طلا است.
15 سال کاهش قدرت مزد
در 15 سال گذشته قوي‌ترين قدرت دلاري دستمزد در سال 90 تجربه شد؛ در آن زمان که سال تشديد تحريم‌ها است، حداقل دستمزد 330 هزار توماني معادل 305 دلار ارزش داشت حال آن‌که اکنون قدرت خريد دستمزد 16 ميليون و 625 هزار توماني تنها 87.5 دلار است؛ به زبان ساده‌تر يعني مزد به طور اسمي بيش از 50 بار بزرگ‌تر از سال 90 شده اما قدرت خريد مزد در سال 90 حدود 3.5 برابر امروز بوده است.در بررسي قدرت خريد مزد به طلا هم تقريبا همين وضعيت را داشته و در طول دهه 90 تا به امروز دائم از ارزش مزد بر مبناي طلا کاسته شده است. بالاترين ارزش مزد براساس طلا در سال 94 به‌دست آمده که حداقل دستمزد 712 هزار توماني آن زمان معادل 7.6 گرم طلاي 18 عيار بود.به گزارش آرازآذربايجان به نقل از خبرآنلاين ،در سال 90 حدافل دستمزد معادل 7.2 گرم طلا بود و در انتهاي سال گذشته هم حداقل دستمزد به ارزش 0.67 گرم طلا بود. به عبارت ساده‌تر قدرت خريد مزد به دلار در ارديبهشت امسال معادل 10.6 درصد قدرت خريد مزد 1394 است.