کاهش ضایعات کشاورزی استان در گرو توسعه صنایع تبدیلی

کاهش ضایعات کشاورزی استان در گرو توسعه  صنایع تبدیلی

مهدی قلی پور
گروه اقتصادی : گسترش صنایع تبدیلی و تکمیلی با ایجاد فرآیندهای فرآوری و بسته بندی یکی از موثرترین گزینه های کاهش حجم ضایعات محصولات کشاورزی در استان آذربایجان غربی محسوب می شوند.
»cap« عملیات مناسب کشاورزی خود اتکایی است که با تکیه بر تولید محصول با کیفیت و استاندارد در ایجاد زنجیره تولید نقش بسزایی ایفا می‌کند. تولید با رویکرد صادرات محور آن هم محصولات استاندارد و کیفی از برنامه‌های »cap« است و اساس سیاست وزارت جهاد کشاورزی برای سال‌های آتی با تکیه بر این استراتژی خواهد بود.
سهم اندکی از حجم تولیدات باغی شرایط صادرات را داراست و مابقی مصرف داخلی و یا ضایعات است و باید برای مصرف هموطنان هم محصولات با کیفیت و درجه یک تولید و عرضه شود. تمام تولیدات نهال باید دارای لیبل و برچسب مشخصات باشند و از اسفند ماه سال ۹۴ و بهار ۹۵ هرگونه نقل و انتقال بدون برچسب و لیبل و مشخصات تولیدکننده ممنوع است.
این در حالی است که صنایع تبدیلی به عنوان حلقه واسطه اقتصادی مبنی بر کشاورزی و اقتصاد مُدرن و صنعتی، دارای نقش و جایگاه مهمی در افزایش کیفی محصولات کشاورزی و میزان ارزآوری از طریق صادرات و بهبود شرایط درآمدی تولیدکنندگان و حذف واسطه‌ها دارد.
کشاورزی آذربایجان غربی به دلایل مختلف در موقعیت خاصی قرار گرفته است و اگر حمایت جدی مسئولان از قشر زحمتکش کشاورزان در دولت یازدهم صورت گیرد بدون شک می‌توان به توسعه استان آذربایجان غربی بسیار امیدوار بود.توجه به اینکه بخشی از تولیدات و محصولات کشاورزی بر اثر عوامل گوناگون فیزیکی، شیمیایی در مراحل کاشت، داشت و برداشت و همچنین پس از برداشت ضایع شده و از بین می رود
می توان با برنامه ریزی صحیح برای توسعه و حمایت از صنایع تبدیلی و تکمیلی بخش کشاورزی، مقادیر انبوهی از این محصولات را در مراحل مختلف که زیان جبران ناپذیری به کشاورزان و اقتصاد کشور وارد می کند را به ارزش افزوده تبدیل کرد.
این صنایع از میزان بیکاری های دایمی و فصلی در مناطق روستایی می کاهد و زمینه مناسبی برای توسعه مناطق روستایی را فراهم می_آورد و به افزایش تولیدات روستایی و ایجاد فرصت های شغلی منجر خواهد شد. کارشناسان کاهش ریسک، ایجاد تعادل، تنوع و پایداری درآمد خانوار روستایی را از دیگر مزایای ایجاد صنایع تبدیلی و تکمیلی عنوان نموده اند.
این در حالی است که صنایع تبدیلی و تکمیلی باعث افزایش بهره وری تولید شده و درآمد خانوارهای روستایی را ارتقاء می دهد و همچنین زمینه ساز اشتغال نوین در مناطق روستایی می شود. صنایع تبدیلی عامل مهمی در فرآوری محصولات کشاورزی است و با تبدیل و فرآوری محصولات کشاورزی ضمن تولید مواد غذایی و سایر فرآورده‌های با ارزش افزوده بالا، امکان نگهداری و حمل و نقل آسان محصولات فراهم می ‌شود.
از سوی دیگر، نبود صنایع تبدیلی یکی از بزرگترین مشکلات استان آذربایجان غربی است و احداث کارخانه‌های فرآوری مواد معدنی و تبدیل مواد اولیه و خام به کالاهای با ارزش افزوده بالاتر با اندکی حمایت دولت و سرمایه گذاری بخش خصوصی در کوتاه مدت امکان پذیر است و می تواند ثروت ملی را نیز افزایش دهد.این در حالی است که صنایع وابسته به کشاورزی در منطقه به دلیل داشتن موقعیت منحصر به فرد،اهمیت و نقش مهمی در توسعه فعالیت‌های زراعی، باغی، آبزی پروری دامداری و توسعه اقتصاد کشاورزی داشته و با توجه به تنوع شرایط آب و هوایی و امکان تولید انواع محصولات کشاورزی، توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی در استان، جذابیت اقتصادی ویژه ای را در پی دارد.با بررسی پتانسیل‌های موجود در کشاورزی استان و پیشرفت فناوری و صنایع، ایجاد و توسعه صنایع تبدیلی در زمینه کشاورزی، با توجه به آثار مستقیم و غیر مستقیمی که در بخش کشاورزی بر جای می‌گذارد، از اهمیت زیادی در رشد اقتصاد کشاورزی برخوردار می سازد.
احداث سدهای بزرگ و کوچک و سیل بندها در مسیر آب‌های روان و رودخانه‌ها و اجرای روش‌های نوین آبیاری در اراضی پایاب سدهای استان، احداث شبکه های فرعی طرح‌های آبیاری تحت فشار و تجهیز و نوسازی مزارع، وجود بستر مناسب جهت ایجاد کشت و صنعت درپایاب سدها به دلیل وسعت اراضی قابل کشت و تنوع اقلیم از دیگر مزیت‌های آذربایجان غربی در حوزه کشاورزی است.
وجود مراکز تحقیقاتی کشاورزی و منابع طبیعی، وجود سیلوها و سردخانه‌ها برای نگهداری بلند مدت محصولات کشاورزی، از جمله جذابیت‌های سرمایه گذاری در بخش کشاورزی و صنایع تبدیلی، تکمیلی، فرآوری و بسته بندی محصولات این بخش از قبیل کنسانتره، آب میوه، سبزه پاک کنی، سردخانه میوه و صنایع غذایی در آذربایجان غربی محسوب می‌شود.این در شرایطی است که وجود انبارها و سردخانه‌ها در قطب‌های تولید باعث کاهش ضایعات خواهد بود. البته فقدان سیاست‌های هدایتی نیز وجود دارد و نبود سیاست‌های هدایتی و حمایتی مناسب از صنایع تبدیلی و تکمیلی بخش کشاورزی، عاملی مهم در بروز ضایعات است. با فعالیت کارخانه‌های فرآوری محصولات کشاورزی در قطب‌های عمده تولید، ضایعات کاهش می‌یابد.فرسوده بودن ماشین آلات نگهداری و فرآوری محصولات کشاورزی نقشی مهم در ایجاد ضایعات کشاورزی دارد، همچنین ناکافی بودن نیروی انسانی متخصص به ویژه در مدیریت واحدهای صنایع تبدیلی و تکمیلی از دلایل تاثیرگذار در ایجاد ضایعات محصولات کشاورزی قلمداد می‌شود و در این میان نظارت متخصصان صنایع تبدیلی و تکمیلی در کاهش ضایعات اثرات بسیاری دارد.از سوی دیگر، گسترش صنایع تبدیلی و تکمیلی با ایجاد فرآیندهای فرآوری و بسته بندی یکی از موثرترین گزینه های کاهش حجم ضایعات محصولات کشاورزی در استان آذربایجان غربی محسوب می شوند.

نوشته شده توسط admin در پنجشنبه, ۰۱ بهمن ۱۳۹۴ ساعت ۶:۵۳ ق.ظ

دیدگاه


7 − چهار =