نسخه پيشگيري از رفتارهاي پرخطر در نوجوان

رفتارهاي پرخطر اغلب نه از سر بي‌مسئوليتي، بلکه از ترکيب کنجکاوي، فشار همسالان، نياز به ديده شدن و ناتواني در مديريت هيجان‌ها شکل مي‌گيرد. والديني که اين واقعيت را ناديده مي‌گيرند، معمولا يا بيش از حد سخت مي‌گيرند يا ناخواسته کنار مي‌کشند.
نوجواني فقط يک دوره سني نيست، دوره‌اي است که در آن فرد ميان کودکي و بزرگسالي معلق مي‌ماند. نوجوان نه آن‌قدر کوچک است که تحت کنترل کامل باشد و نه آن‌قدر بالغ که پيامد همه انتخاب‌هايش را بسنجد. در اين ميان، رفتارهاي پرخطر اغلب نه از سر بي‌مسئوليتي، بلکه از ترکيب کنجکاوي، فشار همسالان، نياز به ديده شدن و ناتواني در مديريت هيجان‌ها شکل مي‌گيرد. والديني که اين واقعيت را ناديده مي‌گيرند، معمولا يا بيش از حد سخت مي‌گيرند يا ناخواسته کنار مي‌کشند.
گفت‌وگو؛ پايه‌اي که همه چيز روي آن ساخته مي‌شود
گفت‌وگو با نوجوان زماني اثرگذار است که به بازجويي يا نصيحت تبديل نشود. نوجوانان خيلي زود متوجه مي‌شوند آيا شنيده مي‌شوند يا فقط قرار است اصلاح شوند. گفت‌وگوي موثر زماني شکل مي‌گيرد که والد بتواند بدون قضاوت گوش دهد و واکنش عجولانه نشان ندهد.
اين گفت‌وگو نبايد فقط زماني شروع شود که مشکلي رخ داده است. صحبت درباره فشار جمع، ترس‌ها، دوستي‌ها و حتي اشتباهات گذشته والدين، فضاي امني ايجاد مي‌کند که نوجوان در آن احساس تنهايي نکند. نوجواني که بداند در صورت خطا طرد نمي‌شود، کمتر به سمت پنهان‌کاري و خطرهاي جدي مي‌رود.
تصميم‌گيري آگاهانه؛ چيزي فراتر از اطاعت
نوجوانان اغلب تصور مي‌کنند مي‌توانند همه چيز را مديريت کنند، اما واقعيت اين است که بخش‌هايي از مغز که مسئول پيش‌بيني پيامدها و کنترل تکانه‌هاست، هنوز در حال رشد است. اين ويژگي زيستي نوجواني است، و نبايد آن را ضعف اخلاقي دانست.
والدين به‌جاي دستور دادن، مي‌توانند تصميم‌گيري را به تمرين تبديل کنند. پرسيدن سوال‌هايي مثل»اگر اين اتفاق افتاد، چه کار مي‌کني؟« يا »چه انتخاب‌هاي ديگري داري؟« به نوجوان کمک مي‌کند پيش از عمل، فکر کند. اين مهارت در بلندمدت بسيار مهم‌تر از اطاعت لحظه‌اي خواهد بود.
روابط عاطفي؛ جايي که خطر اغلب پنهان است
يکي از حوزه‌هايي که والدين کمتر به اهميت آن توجه مي‌کنند، روابط عاطفي نوجوانان است. بسياري از آسيب‌ها نه از رابطه‌هاي پرهياهو، بلکه از رابطه‌هايي آغاز مي شود که در آن‌ها مرز، احترام يا امنيت رواني وجود ندارد.
نوجوان بايد بداند رابطه سالم به احترام متقابل، حق تغيير نظر، حق نه گفتن و احساس امنيت نياز دارد. والديني که فقط هشدار مي‌دهند اما درباره نشانه‌هاي رابطه ناسالم صحبت نمي‌کنند، نوجوان را تنها مي‌گذارند. سکوت در اين موارد، اغلب پرهزينه‌تر از گفت‌وگوي دشوار است.
نوجوانان دختر؛ فشارهاي ناديده‌گرفته‌شده
نوجوانان دختر اغلب با فشارهاي مضاعفي روبه‌رو هستند؛ از قضاوت درباره ظاهر گرفته تا انتظارات متناقض درباره رفتار، احساسات و روابط. فشار بيشتري روي دختران وجود دارد بسياري از رفتارهاي پرخطر در دختران نه از هيجان‌طلبي، بلکه ناشي از تلاش براي پذيرفته شدن يا ترس از طرد شدن است.
والدين بايد به دختران بياموزند که ارزش آن‌ها وابسته به رضايت ديگران نيست و مرز داشتن نشانه قدرت است و خودخواهي نيست. حمايت عاطفي، گفت‌وگوي باز درباره بدن، احساسات و روابط، و پرهيز از کنترل افراطي، نقش مهمي در کاهش آسيب‌پذيري آن‌ها دارد.
الکل، مواد و سيگار؛ نشانه‌ها را جدي بگيريم
تمرکز بر مصرف يک ماده آسيب رسان کافي نيست. پرسش مهم اين است که نوجوان چرا سمت اين مواد مي‌رود. نوجواني که به سمت الکل، مواد يا سيگار کشيده مي شود، اغلب در حال پاسخ دادن به يک نياز رواني است؛ نياز به تعلق، فرار از اضطراب يا تجربه حس متفاوت.
واکنش خشمگين، معمولا نوجوان را به پنهان‌کاري سوق مي‌دهد. گفت‌وگوي آرام، واقع‌بينانه و همراه با اين پيام که کمک گرفتن ممکن است، اثرگذارتر خواهد بود. ترک اين عادت‌ها آسان نيست و نوجوان بايد بداند تنها در اين مخمصه رها نمي‌شود.
فضاي مجازي؛ ميدان جديد رفتارهاي پرخطر
امروزه بخش بزرگي از تجربه نوجواني در فضاي آنلاين شکل مي‌گيرد. مقايسه مداوم، فشار براي ديده شدن، ارتباط با غريبه‌ها و دريافت پيام‌هاي آزاردهنده، همگي مي‌توانند سلامت روان نوجوان را تهديد کنند.
والديني که فقط محدوديت فني اعمال مي‌کنند، اما درباره تجربه آنلاين نوجوان حرف نمي‌زنند، معمولا تصوير کاملي از آنچه مي‌گذرد ندارند. گفت‌وگو درباره حريم خصوصي، امنيت، نه گفتن آنلاين و گزارش موقعيت‌هاي آزاردهنده، ضروري است. نوجوان بايد بداند اگر چيزي نگران‌کننده ديد يا تجربه کرد، مي‌تواند بدون ترس آن را مطرح کند.
آنچه کمتر ديده مي‌شود
به گزارش آرازآذربايجان به نقل از سلامت نيوز ، رفتار پرخطر گاهي نشانه يک مساله عميق‌تر است؛ احساس ديده نشدن، زورگويي، اضطراب پنهان يا تنهايي. تمرکز بر رفتار، بدون توجه به ريشه‌ها، معمولا به تغيير پايدار منجر نمي‌شود.يادتان باشد نبايد انتظار داشته باشيد که همه چيز با يک گفت‌وگو حل شود. تغيير زمان مي‌برد و نيازمند رابطه‌اي امن و مداوم است.