نبض تجارت آذربايجان‌غربي پشت گيت‌هاي مرزي

فعاليت 6 پايانه گمرکي در استان و قرار گرفتن برخي از اين مرزها در مسير کريدورهاي مهم تجاري، ظرفيت قابل‌توجهي براي توسعه صادرات، ترانزيت، مبادلات تجاري و رونق اقتصاد مرزنشينان ايجاد کرده است.اما بهره‌گيري از اين ظرفيت، به عبور کالا از مرز ختم نمي‌شود؛ گيت‌هاي تردد، راه‌هاي دسترسي، تجهيزات کنترلي، پايانه‌ها، امکانات خدماتي و نيروي انساني بايد متناسب با حجم مبادلات توسعه پيدا کنند. در غير اين صورت، همان زيرساختي که قرار است مسير تجارت را هموار کند، مي‌تواند به گلوگاه آن تبديل شود.اظهارات اخير مسئولان آذربايجان‌غربي درباره بازرگان، رازي، کيله و ديگر گمرکات استان نيز نشان مي‌دهد مسئله امروز، فقط داشتن مرز نيست؛ ظرفيت‌سازي براي استفاده از مرز است.آذربايجان‌غربي با برخورداري از چندين مرز رسمي و قرار گرفتن در مسير کريدورهاي مهم تجاري، يکي از دروازه‌هاي اصلي مبادلات ايران با کشورهاي همسايه به شمار مي‌رود؛ ظرفيتي که مي‌تواند تجارت، ترانزيت، صادرات، سرمايه‌گذاري و اشتغال را در استان تقويت کند.
مرزها بايد به موتور توسعه اقتصادي تبديل شوند
استاندار آذربايجان‌غربي با تأکيد بر اينکه توسعه زيرساخت‌هاي حمل‌ونقل و سرمايه‌گذاري، محور تحول اقتصادي استان است، گفت: با تکميل راه‌هاي منتهي به مرز رازي و جبران عقب‌ماندگي تاريخي زيرساخت‌ها، تجارت، ترانزيت، سرمايه‌گذاري و معيشت مردم، شهرستان خوي وارد فصل جديدي از شکوفايي خواهد شد.رضا رحماني در جلسه شوراي ساماندهي مبادلات مرزي استان با محوريت مرز رازي، شهرستان خوي را به دليل قرار گرفتن در کريدورهاي بين‌المللي و اتصال به مناطق آزاد بازرگان و ارس، داراي جايگاهي راهبردي دانست و افزود: خوي بايد به عنوان دروازه آسيا نقش‌آفريني کند و آثار توسعه مرز به‌صورت ملموس در اقتصاد و زندگي مردم نمايان شود.
وي همچنين با بيان اينکه توسعه مرز تنها به اجراي پروژه‌هاي عمراني محدود نيست، خاطرنشان کرد: توسعه پايدار مستلزم پيشبرد همزمان زيرساخت‌هاي سخت‌افزاري و نرم‌افزاري است.استاندار آذربايجان‌غربي تکميل پايانه مرزي رازي، پروژه‌هاي راه‌سازي محور خوي ـ رازي و ايواوغلي تا گيت منطقه آزاد ماکو را نيز از مهم‌ترين اولويت‌هاي استان عنوان کرد و افزود: اين طرح‌ها با بهره‌گيري از همه ظرفيت‌هاي اعتباري و منابع مولدسازي با سرعت در حال اجرا بوده و تلاش مي‌شود تا پايان سال يا حداکثر پايان خرداد سال آينده به بهره‌برداري برسند.
رحماني از تجهيز گمرک رازي به دستگاه ايکس‌ري خبر داد و اضافه کرد: فعال‌سازي بازارچه مرزي رازي و بازگشايي بازارچه‌هاي مرزي غيرفعال، نقش مهمي در رونق تجارت، صادرات و تبديل آذربايجان‌غربي به قطب ترانزيت کشور خواهد داشت.
کيله؛ مرزي که زيرساخت‌هايش بايد متناسب با ظرفيتش توسعه يابد
در مرز کيله سردشت نيز توسعه زيرساخت‌ها و رفع موانع فعاليت‌هاي تجاري مورد تأکيد مديريت استان قرار گرفته است.معاون امنيتي و انتظامي استاندار آذربايجان‌غربي با حضور در مرز کيله سردشت، بر ضرورت تکميل زيرساخت‌هاي مرزي، توسعه حمل‌ونقل جاده‌اي، ارتقاي امکانات خدماتي و رفاهي و تسهيل تردد و مبادلات تجاري تأکيد کرد و گفت: افزايش اعتبارات کولبري مي‌تواند به‌عنوان يک»تنفس اقتصادي« براي مرزنشينان، زمينه‌ساز رونق معيشت و توسعه پايدار منطقه باشد.مهدي حداد با اشاره به عزم جدي مديريت استان براي رفع موانع موجود، افزود: نبايد هيچ مانعي در مسير توسعه اقتصادي، آرامش و خدمت‌رساني در منطقه ايجاد شود.وي ادامه داد: توسعه و ساماندهي مرز کيله سردشت در راستاي تأکيدات استاندار آذربايجان‌غربي، از اولويت‌هاي مديريت استان براي تقويت اقتصاد مرزي، رونق معيشت مرزنشينان و بهره‌گيري حداکثري از ظرفيت‌هاي مرزي به شمار مي‌رود.
بازرگان؛ تردد 5000 نفر در روز با گيت‌هايي که بايد توسعه يابند
ناظر گمرکات آذربايجان‌غربي با اشاره به فعاليت 6 پايانه گمرکي در استان گفت: تمامي امور گمرکي در اين پايانه‌ها در حال انجام است و طرح جامع چهار گمرک بازرگان، سرو، تمرچين و رازي نيز به تصويب رسيده است.خالد جنگجو با اشاره به تصويب طرح جامع براي چهار پايانه استان افزود: طرح جامع گمرک بازرگان در مرحله نهايي انتخاب پيمانکار قرار دارد و اجراي اين طرح مي‌تواند بخشي از نيازهاي زيرساختي اين مرز مهم تجاري را پاسخ دهد.وي با بيان اينکه گمرک بازرگان بزرگ‌ترين مرز زميني کشور به شمار مي‌رود، اظهار کرد: متناسب با جايگاه اين مرز و حجم بالاي تردد، توسعه زيرساخت‌ها و افزايش ظرفيت‌هاي خدماتي و کنترلي آن بايد با جديت دنبال شود.
ايکس‌ري؛ حلقه‌اي که خرابي آن مي‌تواند تردد مرزي را متوقف کند
جنگجو همچنين با اشاره به نياز گمرکات استان به تجهيزات تخصصي و کنترلي اظهار کرد: تجهيزات ايکس‌ري از نيازهاي مهم گمرکات آذربايجان‌غربي است و در اين زمينه نيازمند توجه ويژه هستيم.مديرکل گمرک اروميه ادامه داد: در گمرک بازرگان سه دستگاه ايکس‌ري، در گمرک سرو يک دستگاه و در گمرک تمرچين نيز يک دستگاه ايکس‌ري پيش‌بيني شده که دستگاه تمرچين تا پايان شهريور به بهره‌برداري خواهد رسيد.ناظر گمرکات آذربايجان‌غربي افزود: در گمرکات پلدشت و رازي نيز ابنيه مورد نياز براي جانمايي دستگاه ايکس‌ري در حال احداث است.وي با اشاره به اهميت فعاليت مستمر تجهيزات کنترلي گفت: خرابي دستگاه ايکس‌ري در برخي مرزها مي‌تواند مستقيماً ظرفيت تردد و پذيرش را تحت تأثير قرار دهد. در مرز سرو، هر زمان دستگاه ايکس‌ري با نقص فني مواجه شود، امکان انجام تردد به شدت کاهش مي‌يابد و در اين شرايط روزانه تنها حدود 10 تا 15 تردد امکان‌پذير است و روند پذيرش با اختلال جدي مواجه مي‌شود.ناظرگمرکات استان خاطرنشان کرد: گمرکات آذربايجان‌غربي به دليل قرار گرفتن در مسير چند کريدور مهم تجاري و برخورداري از مرزهاي فعال با کشورهاي همسايه، نقشي مهم در تجارت خارجي کشور دارند و رفع گلوگاه‌هاي زيرساختي، تجهيز گمرکات و تأمين نيروي انساني بايد متناسب با اين جايگاه دنبال شود.به گزارش آرازآذربايجان به نقل ازايسنا، مجموع اين اظهارات نشان مي‌دهد مسئله زيرساخت در مرزهاي آذربايجان‌غربي تنها به ساخت يک پايانه يا آسفالت يک محور خلاصه نمي‌شود. راه دسترسي، گيت‌هاي تردد، تجهيزات ايکس‌ري، سالن‌هاي مسافري، امکانات خدماتي و رفاهي، نيروي انساني و حتي استمرار فعاليت تجهيزات کنترلي، همگي حلقه‌هايي از زنجيره‌اي هستند که عملکرد گمرک و در نهايت جريان تجارت را تعيين مي‌کنند.
استاني که 6 پايانه گمرکي فعال دارد و در مسير چند کريدور تجاري قرار گرفته، براي استفاده از ظرفيت مرزي خود نيازمند زيرساختي متناسب با حجم واقعي تردد و مبادلات است. تجربه بازرگان و سرو، نيازهاي مطرح‌شده در کيله و برنامه‌هاي توسعه‌اي رازي، هر کدام از زاويه‌اي يک واقعيت مشترک را نشان مي‌دهند؛ ظرفيت مرز زماني به رونق اقتصادي تبديل مي‌شود که زيرساخت بتواند هم‌پاي تجارت حرکت کند.از اين منظر، تکميل طرح‌هاي جامع گمرکي، توسعه مسيرهاي دسترسي، افزايش ظرفيت گيت‌ها، تأمين و نگهداري تجهيزات کنترلي و تقويت امکانات پايانه‌ها، صرفاً پروژه‌هاي عمراني يا اداري نيستند؛ بخشي از زيرساخت مورد نياز براي افزايش صادرات، ترانزيت، مبادلات تجاري و بهره‌مندي بيشتر مرزنشينان از ظرفيت اقتصادي مرزها هستند که بايد در اولويت استان باشد.